امروز تو محل کارم یه جلسه عمومی داشتیم و این موضوع که تو یکی از مطالب قبلی در موردش نوشتم، مطرح شد که چرا ما شفافیت مالی نداریم و چرا میزان حقوق مشخص نیست و مثلا بعد از یک سال تازه فرد باید بفهمه که چقدر حقوق گرفته؟
جوابی که مسئول سازمان داد به این شرح بود که خوب تجربه ما تو سازمانهای مختلف نشون داده که شفافیت مالی در سازمانی که افراد به صورت پلکانی و بر مبنای کاری که انجام دادن و مهارتی که دارند حقوق می‎گیرند موجب ایجاد تنش میشه و هر روز یکی میاد گله میکنه که چرا فلانی این قدر حقوق می‎گیره و من کمتر می‎گیرم. بعد هم توضیح دادند که میزان حقوق افراد محاسبه میشه و فقط ایشون خودشون محاسبه میکنند و هیچ کس دیگه‎ای در جریان نیست و چون خودشون محاسبه می‎کنند این موضوع که به شخص اطلاع داده بشه حقوقش چقدر بوده و … به تعویق می‎افته و مثلا میره تا آخر سال یا حتی بعد از اون.
من تو جلسه ترجیح دادم ساکت باشم، چون حس کردم با توجه به وضعیت روحی که دارم و یه سری مسائل دیگه، اگه حرف بزنم و مثل این استدلالی که شده بخوان استدلال کنند، ممکن هست طوری برخورد کنم که یه سری از حرمت‎ها از بین بره و یه سری مسائلی که نباید مطرح بشه، اون موقع که داشتم فکر می‎کردم حرف بزنم یا نه یاد دوران دبیرستان افتادم، یه بار پنیرهایی که به ما می‎دادند برا صبحانه عوض شد و یه مدل پنیری دادن که نمی‎شد خورد، بچه‎های کلاس ما هم با هماهنگی همه پنیر رو یختن تو سطل آشغال و بعد مدیر مدرسه اومد سر کلاس و شروع کرد به صحبت کردن در مورد اینکه بودجه نیست و … . منم اون موقع اتفاقا در جریان قیمت پنیر بودم! پا شدم وایستادم و شروع کردم بحث کردن، یه چند تا قیمت از مدیر مدرسه پرسیدم که مثلا فلان مدل پنیر جعبه ۱۸ کیلیویش چنده و فلان پنیر چنده و این پنیری که شما خریدین چند هست و … این وسط تو حرف‎های مدیر یه سری تناقض پیدا شد و بعد بحث رو عوض کرد که اصلا آقای فلانی شما از خانواده فرهنگی هستین و برین از داداش‎تون بپرسین که چطوری بودجه میدن به مدارس و … خلاصه بحث از اینکه پنیر گرون بوده خواستن اروزن‎تر بخرند رسید به اینکه پول نداشتیم و بعدم کلا یه طوری سر و تهش رو هم آوردن و رفتن و بعدم پنیرا رو دوباره عوض کردند و همون پنیر قبلی رو دادند.
حالا اینجا هم من نمی‎تونستم استدلال‎ها رو بپذیرم اما دو دو تا چهارتا که می‎کردم، می‎دیدم اگه قرار باشه دلیل یه چیزی باشه که نمیشه گفت، خوب اصرار من بر اینکه این دلیل درست نیست ممکنه کار رو بدتر کنه و بهتر نکنه، شاید هم دارم توجیه می‎کنم و محافظ کارانه برخورد کردم، در هر صورت شب که اومدم خونه خواستم تحلیل کنم که واقعا دلایلی که آورده شده چقدر منطقی هست، شاید هم من دارم اشتباه فکر میکنم و تو این تحلیل مساله برای خودم مشخص میشه.
استدلال اصلی این بود که ما به این خاطر فیش حقوق نمی‎دیم و آخر هر ماه اعلام نمیکنیم که شخص حقوقش چقدر هست و اصلا فرمول و روال برای محاسبه حقوق اعلام نمی‎کنیم که نمی‎خوایم افراد از حقوق هم با خبر باشند چون این با خبر بودن ایجاد تنش میکنه، خوب در مورد این استدلال چند تا نکته هست، اول از همه اینکه تا حدی با اینکه اگه تو یه سازمان یکی ببینه که مثلا یه نفر دیگه ۲۰ تومن حقوق میگیره و این ۳ تومن ممکن هست موجب تنش بشه موافق هستم، حتی یادم هست که موقعی که قرار بود سر دستمزدی که می‎گیرم با مسئول سازمان توافق کنم بهشون گفتم که آقای دکتر این حقوقی که ما با هم تفاهم کردیم از مبلغی که مد نظر من بوده کمتر هست اما اگه فکر می‎کنید این حقوق از حقوق خیلی‎ها بالاتر هست ممکن هست باعث ایجاد تنش بشه و من اصراری روی مبلغ ندارم، درست یادم بیاد حتی اول ازشون پرسیدم که میانگین حقوق افراد تو سازمان چقدر هست که جواب ندادند و بعد توضیح دادم که میخوام ببینم که من الان با این حقوق دارم کجا قرار میگیرم و خدای نکرده باعث دلخوری افراد دیگه نشم و … .
اما اینکه من داشتم سعی میکردم حقوقم با بقیه خیلی تفاوت نکنه دقیقا به خاطر دیدگاهم بود که در نقطه مقابل دیدگاه دکتر قرار می‎گیره، من فکر میکنم اینکه بگیم فلانی حقوقش مثلا ۳ تومن هست و بهمانی ۴ تومن خوب طبیعی هست که ایجاد تنش کنه، اما اگه ملاک بزاریم و بر اساس ملاک حقوق بدیم دیگه اون وقت جای این مسائل نمی‎مونه، به عنوان مثال یه فرمول داریم که توش مدرک فرد، سابقه کار فرد، مهارت فرد و هر ملاک دیگه‎ای که لازم هست دخالت داده میشه و بعد در هر ماه هم یه ضریب بهره‎وری توش ضرب میشه، همه افراد سازمان هم، هم قانون حقوق رو می‎دونند و هم اینکه در مورد هر پارامتر چه عددی بهشون تخصیص داده شده، در واقع در مورد اینا موقع بستن قرارداد توجیه شدند و جای هیچ گله و شکایتی نیست، فقط می‎مونه ضریب بهره‎وری که اونم هر ماه محاسبه میشه و به فرد اعلام میشه و فرد هم فرصت اعتراض کردن رو داره و اگه پرسید و خواست بدونه از سوی مسئول مستقیمش بهش توضیح داده میشه چرا این ضریب بهش داده شده، این طوری کجا جای اعتراض و تنش می‎مونه؟ مثلا یکی میخواد بیاد اعتراض کنه چرا فلانی فوق داره ضریب فوق رو براش گذاشتین من دیپلم دارم ضریب دیپلم؟!؟ خوب همه موارد روشن هست و اون اول هم با شخص توافق شده و تنها موردی که جای اعتراض داره ضریب بهره‎وری هست که گفتم به نظرم حق شخص هست که اعتراض کنه.
نکته دوم اینکه اصلا مگه ما داریم میگیم بیاین فیش حقوقی هر کی رو بدین به بقیه؟!؟ ما گفتیم فیش حقوقی هرکی رو به خودش بدین، همون محاسباتی که شده تا حقوق بگیره رو خودش بدونه، که این مورد رو جواب ندادند و فقط عملا گفتند نمی رسند و بعدا داده میشه و … . سوال من این هست که مثلا من اگه تو ماه مهر ده بار رفتم تهران و اومدم اینکه شیش ماه بعد بفهمم چقدر حق ماموریت میگیرم یا اصلا میگیرم یا نمی گیرم منطقی هست؟ اینکه من تو ماه آذر اضافه کاری موندم و بعدا تو ماه فروردین بفهمم که مثلا اون ماه من ضریب بهره‎وریم منفی بوده و کسر حقوق داشتم طبیعی هست؟ مثل این می‎مونه که یه استادی بگه بچه‎ها من هر هفته ازتون تکلیف و امتحان میگیریم و تصحیح هم میکنم، ولی نمره رو فقط آخر ترم اعلام میکنم، خوب این طوری باید در چی شک کرد؟
در کنار این مورد اصلا این استدلال که چون ممکن هست اعتراض بشه ما چیزی رو اعلام نمی‎کنیم، استدلال غلطی هست، یعنی چی؟!؟ یعنی کارمندها حق اعتراض ندارند؟ یعنی ما یه جوری گول‎شون می‎زنیم؟!؟ خودشون هم نمی‎فهمند چقدر گرفته‎اند؟!؟ خوب اگه می‎فهمند که هر کی الان اعتراض میکنه بعدا هم که فهمید اعتراض میکنه و اگه افراد حقوق‎شون رو به هم میگند بعدا هم به میگند، چه چیزی فرق میکنه تو این دو حالت غیر از اینکه ما همه چیز رو یه جا جمع کردیم و شدت مساله رو بیشتر کردیم؟ من شاید هر ماه مثلا پنجاه تومن با شما تو میزان حقوقی که باید میگرفتم اختلاف نظر داشته باشم اما اینکه بمونه برا آخر سال این میشه بالای ۵۰۰ تومن و … .
من هر طوری که تحلیل میکنم هیچ دلیل نمی‎تونم پیدا کنم که به این دلیل باید افراد ندونند مکانیزم حقوق دادن چی هست و باید دونستن اینکه حقوق شون چقدر هست هم به تاخیر بیفته. نه خیر! این نه تنها عادلانه نیست که منطقی هم نیست. تنها دلیلی که میشه براش آورد این هست که افراد برای به دست آوردن حقوق بیشتر بر اساس فرمول عمل میکنند، که خوب این هم با انتخاب فرمول مناسب قابل حل هست، اگه گفتیم ملاک حقوق مثلا مدرک هست، طرف میره مدرک کارشناسی رو با تحصیل به مدرک کارشناسی ارشد تبدیل میکنه تا حقوقش زیاد بشه، خوب این مشکلش چیه؟ بقیه پارامترها هم همین طور هستند، شاید یه توجیه نسبتا منطقی این باشه که ما نمی‎تونیم برخی پارامترها رو درست اندازه بگیریم، ولی خوب اینم باز خودش تا حد زیادی قابل حل هست.
در هرصورت من به نظرم می‎رسه شفافیت مالی در هر سازمانی نه تنها مشکلی ایجاد نمیکنه، بلکه بسیار هم تاثیر مثبت به دنبال خواهد داشت مگر در شرایطی که افراد بالادست حوصله یا توانایی انجام کارشون رو نداشته باشند، یا به دلایل دیگه دوست داشته باشند جو محیط کار رو به جو مافیایی مشابه کنند! طبیعتا من وقتی میدونم دوستم چقدر حقوق میگیره و دلیلش رو هم می‎دونم خیلی افکار منفی به ذهنم خطور نمیکنه، تا وقتی که مثلا یکی بیاد بهم بگه فلانی تو می‎دونی داری کمک میکنی که فلان شخص تو سازمان‎تون این قدر به جیب بزنه و یه دلیل هم برام بیاره که تو مثلا می دونی حقوقت چقدره؟ می‎دونی حقوق فلانی چقدره و … ؟ خوب اینجا من هر چقدر هم که شناخت داشته باشم باز این افکار منفی کم کم می‎تونند تو ذهنم جا باز کنند و … .
بگذریم منم نمی‎تونم خیلی از مسائل رو اینجا مطرح کنم، چون نه جاش هست و نه طرف مقابل حضور داره، فقط خواستم یه تحلیلی نوشته باشم، شاید کسی هم نکته‎ای به ذهنش برسه و بهم بگه که باعث بشه در مورد این موضوع منم دید متفاوتی پیدا کنم. در مورد سازمان هم خیلی فکر کردم، الان به نظرم رسیده که طرز فکرم در مورد استدلال‎های انجام شده رو بنویسم و به مدیر سازمان بدم و ازشون توضیح بخوام، اما بازم می‎خوام یه چند روز دیگه رو این موضوع فکر کنم و بعد اگه بازم تصمیمم همین بود، اقدام کنم.